Chiều 8-5, Hiệp hội Các nhà sản xuất ô tô Việt Nam (VAMA) xác nhận, Triển lãm ô tô-xe máy Việt Nam (VMS) - tiếp tục không diễn ra trong năm 2026.
Lần gần nhất VMS diễn ra là vào năm 2024 tại thành phố Hồ Chí Minh. Ảnh: Hoàng Linh
Theo VAMA, quyết định không tổ chức kỳ VMS năm 2026 được đưa ra sau một quá trình cân nhắc kỹ lưỡng và phản ánh sự đồng thuận của các thành viên hiệp hội.
"Quyết định tạm dừng triển lãm năm 2026 là một sự điều chỉnh dựa trên các ý kiến đóng góp từ các công ty thành viên, nhằm đảm bảo rằng mọi sự kiện chung của ngành đều phải phù hợp với mục tiêu truyền thông, thời điểm ra mắt sản phẩm và định hướng chiến lược kinh doanh của hầu hết các thành viên" - thông báo của VAMA nêu rõ.
Nhưng phía sau cách diễn đạt khá mềm mại như vậy là thực tế: mô hình triển lãm ô tô truyền thống đang ngày càng khó thích nghi với thị trường hiện đại.
Quyết định không tổ chức VMS trong năm 2026 cũng cho thấy những thay đổi lớn trong cách các hãng xe đánh giá phương thức vận hành của thị trường ô tô, cũng như nhu cầu tiếp cận khách hàng hiện nay.
VMS từng được xem là sự kiện lớn nhất năm của ngành ô tô Việt Nam, nơi các hãng xe cạnh tranh bằng quy mô gian hàng, màn trình diễn công nghệ và những màn ra mắt sản phẩm đình đám. Đến nay, vai trò của triển lãm đang dần suy giảm rõ rệt.
.jpg)
Trong bối cảnh cạnh tranh quyết liệt, việc "găm" xe mới chờ ra mắt trong mỗi kỳ triển lãm có thể phải trả giá bằng suy giảm doanh số. Ảnh: Hoàng Linh
Một nguyên nhân lớn là thị trường ô tô Việt Nam hiện đã phân mảnh hơn rất nhiều. Trước đây, VAMA gần như đại diện cho phần lớn thị trường, nhưng nay số lượng thương hiệu ngoài VAMA ngày càng đông đảo, đặc biệt là các hãng xe Trung Quốc và các thương hiệu phân phối độc lập (chủ yếu là xe nhập khẩu).
Nhiều hãng xe cũng có xu hướng tự tổ chức sự kiện riêng, livestream ra mắt sản phẩm hoặc tham gia các hội chợ tiêu dùng, triển lãm công nghệ thay vì xuất hiện tại VMS. Điều đó khiến vai trò “trung tâm” của triển lãm xe truyền thống suy giảm.
Hành vi người tiêu dùng cũng thay đổi mạnh. Trước đây, khách hàng tới triển lãm để xem xe, tìm hiểu công nghệ hoặc trải nghiệm sản phẩm, thì nay phần lớn thông tin đã có thể tiếp cận trực tiếp tại các đại lý, thậm chí qua mạng xã hội, video đánh giá và các nền tảng số.
Quan trọng hơn, trong bối cảnh thị trường cạnh tranh gay gắt và sức mua chưa thực sự ổn định, người tiêu dùng ngày càng nhạy cảm về giá bán. Điều họ quan tâm nhiều nhất hiện nay không còn là quy mô gian hàng hay màn biểu diễn ánh sáng tại triển lãm, mà là mức giảm giá, ưu đãi lệ phí trước bạ, quà tặng hoặc hỗ trợ tài chính.
Với các hãng xe, điều này tạo ra bài toán hiệu quả đầu tư. Chi phí tham gia một triển lãm lớn như VMS là không nhỏ. Trong khi đó, cùng số tiền đó, nhiều hãng nhận ra rằng đổ trực tiếp vào chương trình bán hàng hoặc ưu đãi thẳng cho khách hàng có thể mang lại hiệu quả doanh số rõ ràng hơn.
Đó cũng là lý do vài năm gần đây, nhiều hãng chuyển sang mô hình “mini event” hoặc trải nghiệm riêng cho từng nhóm khách hàng. Các hoạt động lái thử, caravan, trưng bày tại trung tâm thương mại hay sự kiện lifestyle đang trở nên phổ biến hơn.
Gian trưng bày của Mitsubishi tại triển lãm "mini" bền lề lễ trao giải thưởng Car Awards 2025. Ảnh: Hoàng Linh
Việc tự tổ chức sự kiện riêng cũng giúp các hãng chủ động hơn rất nhiều. Bên cạnh việc có thể tiết kiệm chi phí hơn so với tham gia kỳ triển lãm, hãng xe có thể chọn đúng thời điểm ra mắt sản phẩm, xây dựng thông điệp riêng và tránh bị “chia sẻ sự chú ý” với hàng chục thương hiệu khác như tại triển lãm truyền thống.
Đó là chưa kể, ngày càng nhiều hội chợ và triển lãm trong ngành xe có khả năng thay thế một phần vai trò của VMS. Các triển lãm thuộc lĩnh vực công nghệ, năng lượng hoặc sự kiện trải nghiệm tiêu dùng hiện đều có thể trở thành nơi trưng bày sản phẩm ô tô hiệu quả.
Đặc biệt với xe điện và xe thông minh, việc xuất hiện trong các triển lãm công nghệ đôi khi còn phù hợp hơn triển lãm ô tô truyền thống, bởi nhóm khách hàng mục tiêu đang thay đổi.
Một yếu tố khác là nhịp độ ra mắt sản phẩm hiện nay nhanh hơn trước rất nhiều. Các hãng xe không còn muốn “chờ tới triển lãm” để giới thiệu sản phẩm mới. Thay vào đó, họ cần ra mắt đúng thời điểm thị trường thuận lợi hoặc khi đối thủ vừa có động thái mới. Điều này khiến mô hình triển lãm tổ chức theo chu kỳ cố định trở nên kém linh hoạt hơn.
Nhiều hãng xe giờ đây có xu hướng tự tổ chức sự kiện riêng thay vì chấp nhận đứng cạnh đối thủ trên cùng một sàn diễn. Ảnh: Hoàng Linh
Dù vậy, việc VMS tiếp tục gián đoạn trong năm 2026 không có nghĩa triển lãm ô tô quy mô lớn như vậy sẽ biến mất hoàn toàn. Về lâu dài, đây vẫn là không gian hiếm hoi để trải nghiệm nhiều thương hiệu cùng lúc và tạo không khí sôi động cho thị trường.
Tuy nhiên, một khi trở lại, triển lãm chắc chắn sẽ cần một định dạng tổ chức thực sự mới mẻ, phù hợp hơn với bối cảnh mới.
Nguyễn Thúc Hoàng Linh /Hànộimới