AI mở ra cơ hội mới cho các doanh nghiệp công nghệ như FPT khi nhu cầu triển khai ứng dụng cho khách hàng tăng lên. Nhưng cùng lúc, công nghệ này cũng có thể tự động hóa một phần những công việc từng được thuê ngoài, khiến câu chuyện đầu tư phải quay lại khả năng tạo lợi nhuận thực tế.
Với FPT, câu hỏi không chỉ là doanh nghiệp có “AI” hay không, mà là có thể đứng ở đâu khi AI bắt đầu làm thay một phần dịch vụ IT truyền thống.
AI đang làm thay đổi cách khách hàng sử dụng dịch vụ công nghệ. Một số phần việc trước đây cần thuê ngoài nay có thể được tự động hóa bằng các công cụ AI. Vì vậy, vai trò của doanh nghiệp dịch vụ IT không còn chỉ nằm ở việc cung cấp nhân sự công nghệ hoặc xử lý quy trình cho khách hàng, mà dịch chuyển sang tư vấn, tích hợp hệ thống và biến AI thành giải pháp có thể dùng trong vận hành thực tế.
Trong bối cảnh này, FPT được nhắc đến tại Gateway to Vietnam 2026, sự kiện do SSI tổ chức với chủ đề “The AI Reset - Winners, Losers & the New Global Investment Map”, như một trường hợp của Việt Nam trong làn sóng AI.
Doanh nghiệp của ông Trương Gia Bình không được đặt cạnh các doanh nghiệp phát triển mô hình AI nền tảng, tức các mô hình lõi như ChatGPT, Claude hay Gemini. Thay vào đó, câu chuyện của doanh nghiệp này nằm nhiều hơn ở tầng ứng dụng: triển khai công nghệ vào bài toán thực tế của khách hàng.
Ông Trương Gia Bình, Chủ tịch HĐQT, cổ đông lớn FPT. (Nguồn: FPT)
AI có thể làm thay đổi nghề dịch vụ IT
Ông Bradley Warden, Giám đốc điều hành, Quản lý danh mục cấp cao cho quỹ Khoa học & Công nghệ Nomura, Công ty Quản lý tài sản quốc tế Nomura, cho rằng phần liên quan đến AI trong hoạt động của FPT là điểm cần theo dõi.
Theo ông, với một công ty dịch vụ IT, AI vừa mở ra cơ hội, vừa tạo ra thách thức. Một số quy trình trước đây doanh nghiệp dịch vụ IT thực hiện cho khách hàng có thể được chính khách hàng tự động hóa bằng các công cụ AI.
Đây là rủi ro chung của nhóm dịch vụ IT, đặc biệt với những công việc có tính lặp lại hoặc dễ chuẩn hóa. Khi khách hàng có thể tự động hóa một phần công việc, giá trị của nhà cung cấp dịch vụ sẽ không còn nằm đơn thuần ở việc “làm thay”, mà ở khả năng tư vấn, tích hợp hệ thống và giải quyết bài toán cụ thể cho doanh nghiệp.
Ở chiều ngược lại, ông Bradley cho rằng cơ hội vẫn lớn với những công ty có kinh nghiệm công nghệ, đội ngũ quản lý dày dạn và khả năng đồng hành cùng khách hàng trong quá trình áp dụng AI. Trong chu kỳ mới, doanh nghiệp dịch vụ IT có thể trở thành đối tác triển khai AI, thay vì chỉ cung cấp nhân sự công nghệ hoặc xử lý quy trình thuê ngoài.
Lợi thế của FPT nằm ở tầng ứng dụng
Từ góc nhìn tại Việt Nam, ông Phạm Lưu Hưng, Kinh tế trưởng kiêm Giám đốc Trung tâm Phân tích và Tư vấn Đầu tư SSI, cho rằng Việt Nam không nhất thiết phải cạnh tranh trực diện với Mỹ hoặc Trung Quốc trong cuộc đua xây dựng mô hình AI nền tảng.
Cơ hội thực tế hơn nằm ở lớp ứng dụng, nơi AI được đưa vào vận hành, dữ liệu, dịch vụ khách hàng, quản lý chất lượng hay tự động hóa quy trình.
Theo ông Hưng, FPT đang nằm ở phần phù hợp trong chuỗi giá trị AI, cụ thể là triển khai ứng dụng với bối cảnh địa phương. Nói cách khác, lợi thế của FPT không nhất thiết đến từ việc sở hữu mô hình AI lõi, mà từ khả năng hiểu nhu cầu doanh nghiệp, hiểu thị trường địa phương và biến công nghệ thành giải pháp có thể sử dụng trong thực tế.
Nếu Nvidia đại diện cho phần cứng tính toán, còn OpenAI hay Anthropic đại diện cho mô hình AI, thì cơ hội của các doanh nghiệp như FPT nằm ở khâu gần khách hàng hơn: triển khai, tích hợp và vận hành ứng dụng.
Bài kiểm tra lợi nhuận
Dù FPT có vị trí ở tầng ứng dụng AI, ông Hưng cho rằng cổ phiếu này không nên chỉ được nhìn qua câu chuyện kỳ vọng xoay quanh AI.
Theo ông, tỷ trọng doanh thu từ AI của FPT vẫn ở giai đoạn mới hình thành, trong khi nhà đầu tư nước ngoài đã nắm giữ cổ phiếu từ lâu. Vì vậy, điểm cần theo dõi là khả năng chuyển hóa nhu cầu triển khai AI của khách hàng thành doanh thu và lợi nhuận thực tế.
AI có thể tạo ra một cuộc sắp xếp lại trong ngành dịch vụ IT. Những doanh nghiệp chủ yếu dựa vào các công việc dễ tự động hóa có thể chịu áp lực. Ngược lại, doanh nghiệp có năng lực tư vấn, triển khai, tích hợp hệ thống và hiểu bài toán của khách hàng có thể tìm thấy không gian tăng trưởng mới.
Với FPT, làn sóng AI vì vậy vừa là cơ hội mở rộng vai trò từ nhà cung cấp dịch vụ IT sang đối tác triển khai AI, vừa là bài kiểm tra khả năng bảo vệ biên lợi nhuận trong một ngành đang thay đổi nhanh.
Xuân Nghĩa /Doanh nhân Việt Nam