Sau khi FTSE Russell công bố kết quả rà soát giữa kỳ vào sáng 8/4 (giờ Việt Nam), trong đó tiếp tục cập nhật tiến trình nâng hạng thị trường chứng khoán Việt Nam, dòng vốn liên quan đến quá trình này trở thành một trong những nội dung được thị trường quan tâm.
Trong báo cáo chủ đề nâng hạng mới đây, SSI Research ước tính dòng vốn thụ động có thể đạt khoảng 1,67 tỷ USD khi thị trường chứng khoán Việt Nam được nâng hạng theo tiêu chí của FTSE Russell. Dòng tiền này chủ yếu đến từ các ETF toàn cầu theo dõi bộ chỉ số FTSE Emerging Markets.
Dòng vốn không được giải ngân trong một lần mà nhiều khả năng sẽ được phân bổ theo 3–5 giai đoạn, kéo dài trong nhiều quý, tương tự kinh nghiệm tại các thị trường từng được nâng hạng trước đó. Điều này khiến dòng tiền vào thị trường diễn ra theo nhịp, thay vì tập trung tại một thời điểm duy nhất.
Việc phân bổ theo lộ trình giúp thị trường có khả năng hấp thụ dòng tiền tốt hơn, đồng thời hạn chế các biến động mạnh trong ngắn hạn.
Bên cạnh đó, báo cáo cho rằng các quỹ đầu tư chủ động có thể gia tăng tỷ trọng khi điều kiện tiếp cận thị trường được cải thiện. Xu hướng này thường diễn ra theo từng bước, phụ thuộc vào tiến trình hoàn thiện hạ tầng giao dịch và khung pháp lý.
Nhóm cổ phiếu có thể thu hút dòng tiền nâng hạng
Theo bộ phận phân tích, dòng vốn từ các ETF thường tập trung vào các cổ phiếu đáp ứng tiêu chí về quy mô vốn hóa, thanh khoản và khả năng tiếp cận của nhà đầu tư nước ngoài.
Nhóm cổ phiếu vốn hóa lớn và thanh khoản cao nhiều khả năng sẽ là đối tượng thu hút dòng tiền trong các kỳ cơ cấu. Đây thường là các cổ phiếu nằm trong rổ chỉ số lớn, có tỷ lệ tự do chuyển nhượng cao và ít bị hạn chế về sở hữu nước ngoài.
Yếu tố room ngoại và khả năng tiếp cận thị trường cũng đóng vai trò quan trọng trong việc xác định danh mục phân bổ. Những doanh nghiệp đã hoặc đang nới giới hạn sở hữu nước ngoài, hoặc có cấu trúc sở hữu phù hợp, có thể có lợi thế trong việc thu hút dòng vốn.
Ngoài ra, một số cổ phiếu có thanh khoản cải thiện và dần đáp ứng các tiêu chí về vốn hóa cũng có thể được xem xét trong các giai đoạn cơ cấu tiếp theo.
SSI Research cho rằng tác động của nâng hạng không chỉ dừng lại ở dòng vốn thụ động mà còn có thể lan tỏa sang các dòng tiền khác. Khi thị trường cải thiện về khả năng tiếp cận, minh bạch và vận hành, mức độ quan tâm của nhà đầu tư quốc tế cũng có thể gia tăng.
Quá trình này có xu hướng kéo dài, đi cùng với tiến trình hoàn thiện hạ tầng và chính sách. Việc triển khai các cơ chế như giao dịch không yêu cầu ký quỹ trước, cải thiện thanh toán – bù trừ và nâng cao tiêu chuẩn công bố thông tin là những yếu tố hỗ trợ cho dòng vốn trong các giai đoạn tiếp theo.
Xuân Nghĩa /Doanh Nhân Việt Nam