Nắng nóng gay gắt khiến nhu cầu điện tăng đột biến, lập kỷ lục chưa từng có trong lịch sử vận hành hệ thống điện quốc gia.
Sáng 24/5, Bộ trưởng Bộ Công Thương Lê Mạnh Hùng cùng Thứ trưởng Trương Thanh Hoài đã chủ trì cuộc họp với các đơn vị ngành điện gồm Tập đoàn Điện lực Việt Nam, Công ty TNHH MTV Vận hành hệ thống điện và Thị trường điện Quốc gia (NSMO), Tổng công ty Điện lực miền Bắc (EVNNPC), Tổng công ty Điện lực Hà Nội (EVNHANOI) và các đơn vị liên quan nhằm đánh giá công tác đảm bảo cung ứng điện trong cao điểm nắng nóng.
Việt Nam tiêu thụ hơn 1,1 tỷ kWh điện chỉ trong một ngày
Theo báo cáo của Cục Điện lực, tính đến ngày 22/5, sản lượng điện toàn hệ thống lũy kế năm 2026 đạt 18,97 tỷ kWh, tăng 8% so với cùng kỳ năm trước và đạt 36,8% kế hoạch năm.
Đáng chú ý, ngày 15/5/2026 ghi nhận cột mốc chưa từng có khi điện tiêu thụ toàn quốc đạt 1,152 tỷ kWh, mức cao nhất từ trước tới nay, vượt gần 37,9 triệu kWh so với kỷ lục thiết lập năm 2025.
Cùng thời điểm, công suất cực đại hệ thống điện quốc gia chạm mốc 54.654 MW lúc 14h15, trong khi phụ tải cao điểm buổi tối lúc 21h30 cũng tăng lên khoảng 51.900 MW, gần tương đương đỉnh phụ tải ban ngày. Điều này cho thấy áp lực vận hành không còn tập trung riêng vào giờ cao điểm trưa mà đã kéo dài sang cả buổi tối.
Theo NSMO, tổng nhu cầu điện năm 2026 dự kiến tăng trưởng khoảng 8,9 – 9,2%, cao hơn đáng kể trong bối cảnh nắng nóng xuất hiện sớm và kéo dài.
Theo dự báo của Trung tâm Dự báo Khí tượng Thủy văn Quốc gia, từ ngày 23–28/5, Bắc Bộ và Bắc Trung Bộ bước vào đợt nắng nóng gay gắt diện rộng. Riêng ngày 25–26/5, nhiệt độ tại Hà Nội có thể lên tới 40 độ C. Trên cơ sở đó, NSMO dự báo phụ tải miền Bắc có thể tăng lên 28.200 – 28.500 MW, cao hơn khoảng 1.800 – 2.100 MW so với đợt nắng nóng giữa tháng 5.
Trước áp lực này, EVNNPC cho biết đã xây dựng nhiều kịch bản điều hành, bao gồm phương án điều chỉnh phụ tải từ 5% đến 30% trong trường hợp xảy ra thiếu điện cục bộ.
Song song đó, đơn vị phối hợp với các nhà máy thủy điện nhỏ điều chỉnh thời gian phát điện theo khung cao điểm mới, dự kiến bổ sung thêm 2.000 – 3.000 MW vào khung giờ tối.
Để giảm áp lực lên hệ thống điện Thủ đô, EVNHANOI đã mở rộng chương trình điều chỉnh phụ tải điện (DR) tới nhóm khách hàng tiêu thụ từ 500.000 kWh/năm trở lên.
Đến nay, hơn 1.000 khách hàng đã tham gia chương trình, giúp dịch chuyển khoảng 100 MW công suất phụ tải. Đồng thời, đơn vị cũng ký cam kết sử dụng điện tiết kiệm với hơn 230.000 khách hàng thuộc khối hành chính, sản xuất và thương mại dịch vụ.
Đáng chú ý, ngành điện Hà Nội đẩy mạnh truyền thông thay đổi hành vi tiêu dùng điện thông qua các chiến dịch như “Hà Nội 26+”, “2 bật, 3 tắt”, “tích tiểu thành đại”, triển khai trên mạng xã hội, TikTok và các nền tảng số.
Điện lập đỉnh lịch sử, phụ tải tăng vượt dự báo
Bộ trưởng yêu cầu rà soát toàn bộ kịch bản điện 2026
Kết luận cuộc họp, Bộ trưởng Lê Mạnh Hùng đánh giá nhu cầu phụ tải năm nay đang tăng sớm và tăng nhanh hơn dự báo, đặc biệt tại miền Bắc.
Trước diễn biến mới, Bộ trưởng yêu cầu NSMO, EVN và các đơn vị liên quan rà soát, cập nhật lại toàn bộ kịch bản cung ứng điện năm 2026, nhất là trong bối cảnh công suất cực đại khu vực miền Bắc có nguy cơ vượt dự báo trước đây.
“Phải đánh giá đầy đủ cả phía cung và phía cầu, tính toán giải pháp dịch chuyển phụ tải, điều chỉnh giờ cao điểm và huy động tối đa các nguồn lực để bảo đảm không để xảy ra thiếu điện trong mọi tình huống”, Bộ trưởng nhấn mạnh.
Đồng thời, Bộ Công Thương yêu cầu khẩn trương tháo gỡ các điểm nghẽn về cơ chế, thủ tục để thúc đẩy đầu tư điện mặt trời mái nhà, mua bán điện trực tiếp (DPPA), hệ thống lưu trữ năng lượng BESS, đồng thời đẩy nhanh các dự án nguồn điện nền và dự án cấp bách bổ sung công suất cho miền Bắc.
Bên cạnh giải pháp kỹ thuật, Bộ trưởng cũng yêu cầu sớm xây dựng Chương trình quốc gia về tiết kiệm điện, triển khai chiến lược truyền thông đồng bộ từ Trung ương đến địa phương trong bối cảnh mùa nắng nóng bước vào cao điểm.
Minh Anh /KTCK